Φωτίζοντας τον δρόμο της σύγχρονης συνεργασίας με την κλασική σοφία (Σημείωμα πρέσβη)

(Λαϊκή Καθημερινή Online)Τρίτη 09 Ιουνίου 2026

Το 2ο Παγκόσμιο Συνέδριο Κλασικών Σπουδών, με θέμα «Διάλογος μεταξύ του Αρχαίου και του Νεότερου: Σύγχρονες εμπνεύσεις από την κλασική σοφία», θα πραγματοποιηθεί στις 9 και 10 Ιουνίου στην Αθήνα. Μετά την επιτυχή διεξαγωγή του πρώτου συνεδρίου στο Πεκίνο, αυτή η μεγάλη συνάντηση πολιτισμών διασχίζει βουνά και θάλασσες και φιλοξενείται στην Ελλάδα, αποτελώντας μια ζωντανή μαρτυρία της αμοιβαίας κατανόησης και επικοινωνίας καθώς και της αμοιβαίας μάθησης και ανταλλαγής εμπειριών μεταξύ των δύο μεγάλων αρχαίων πολιτισμών, της Κίνας και της Ελλάδας. Παράλληλα, δημιουργεί μια σημαντική γέφυρα διαλόγου ανάμεσα στους πολιτισμούς της Ανατολής και της Δύσης.

Η Κίνα και η Ελλάδα αποτελούν τις λαμπρές κοιτίδες των κλασικών πολιτισμών της Ανατολής και της Δύσης αντίστοιχα. Ο κινεζικός πολιτισμός, με ιστορία άνω των 5.000 ετών έχει διαμορφώσει μια πλούσια παράδοση ανατολικής σοφίας που περιλαμβάνει την αρμονία ανθρώπου και φύσης, την καλλιέργεια της καλοσύνης και των σχέσεων καλής γειτονίας, καθώς και την υπεράσπιση των αρχών μέσω της καινοτομίας. Ο αρχαιοελληνικός πολιτισμός, απο την άλλη, γέννησε τις θεμελιώδεις αξίες του δυτικού πολιτισμού, όπως η αναζήτηση της αλήθειας μέσω του στοχασμού, η ανοιχτότητα, η αποδοχή και η εξύψωση της λογικής. Αν και οι δύο πολιτισμοί χωρίζονται από βουνά και θάλασσες και έχουν διαφορετικές ρίζες, έχουν και οι δύο αντέξει σε δοκιμασίες με το πέρασμα του χρόνου και συνεχίζουν να ακμάζουν αδιάκοπα. Συσσωρεύουν το πνεύμα της αρμονίας και της καλοσύνης, ικανό να εμπνεύσει την ανθρωπότητα και να φωτίσει το μέλλον. Αυτή είναι η βαθύτερη σημασία που ξεπερνά το χώρο και το χρόνο, αλλά και το θεμέλιο μιας βαθιάς σύζευξης των δύο πολιτισμών.

Ο Πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ έχει επισημάνει ότι οι πολιτισμοί επικοινωνούν λόγω της ποικιλομορφίας τους, αντλούν διδάγματα ο ένας από τον άλλον λόγω της επικοινωνίας τους και αναπτύσσονται λόγω της αμοιβαίας ανταλλαγής εμπειριών. Αυτή η σημαντική διατύπωση χάραξε την κατεύθυνση για τον διάλογο μεταξύ των πολιτισμών της Κίνας και της Ελλάδας, αλλά και αυτών σε παγκόσμιο επίπεδο. Από παλιά, η ανταλλαγή και η αμοιβαία μάθηση μεταξύ των πολιτισμών αποτελούσαν σημαντικό δεσμό και χαρακτηριστικό γνώρισμα των σχέσεων Κίνας-Ελλάδας. Ακαδημαϊκοί και από τις δύο πλευρές μελετούν από κοινού τον «διάλογο» μεταξύ των ιδεών του Κομφούκιου και του Σωκράτη, καθώς και τα κοινά σημεία της κομφουκιανικής ηθικής και της αρχαιοελληνικής φιλοσοφίας, αναζητώντας σύγχρονες αξίες για τη διακυβέρνησης και την ηθική καλλιέργεια σε κλασικά έργα όπως τα «Ανάλεκτα» και η «Πολιτεία». Μέσω κοινών αρχαιολογικών ερευνών και προγραμμάτων προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς, η Κίνα και η Ελλάδα έχουν αναπτύξει πρακτική συνεργασία στον τομέα της διαφύλαξης της κοινής κληρονομιάς και του πλούτου της ανθρωπότητας. Αυτές οι ανταλλαγές όχι μόνο εμπλουτίζουν έμεμσα το περιεχόμενο των αντίστοιχων πολιτισμών, αλλά και συμβάλλουν στην οικοδόμηση μιας κοινότητας κοινού μέλλοντος για την ανθρωπότητα, προσφέροντας σοφία τόσο από την Ανατολή όσο και από τη Δύση.

Σήμερα, ο κόσμος βιώνει βαθιές μεταβολές. Οι γεωπολιτικές συγκρούσεις, η κλιματική αλλαγή και το ψηφιακό χάσμα αλληλoεμπλέκονται και δημιουργούν σύνθετες προκλήσεις, ενώ οι πολυπολιτισμικές κοινωνίες συγκρούονται μέσα σε ένα κλίμα αναταραχής. Αντιμέτωποι με το ελλείμμα ειρήνης, το ελλείμμα ανάπτυξης, το ελλείμμα ασφάλειας και διακυβέρνησης, η απόρριψη θεωριών περί «ανωτερότητας των πολιτισμών» ή «σύγκρουσης των πολιτισμών» και η προσήλωση στην ισότητα, την αμοιβαία μάθηση και τη συνύπαρξη των πολιτισμών, είναι ιδέες που ανταποκρίνονται πλέον στις ανάγκες της εποχής και στις προσδοκίες των λαών.

Η Κίνα και η Ελλάδα, έχοντας ως κοινό σημείο αναφοράς την κλασική παράδοση και ως γέφυρα τη συστηματική ακαδημαϊκή συνεργασία, συνεχίζουν να εμβαθύνουν τον διάλογο μεταξύ των πολιτισμών τους. Με αυτόν τον τρόπο όχι μονο ανανεώνουν τη ζωτικότητα των δύο αρχαίων πολιτισμών μέσα από τη συνύπαρξη του παρελθόντος και του παρόντος, αλλά ταυτόχρονα προσφέρουν ένα πρότυπο αρμονικής συνύπαρξης και αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ διαφορετικών πολιτισμών.

Το φετινό Παγκόσμιο Συνέδριο Κλασικών Σπουδών θα συγκεντρώσει κορυφαίους ακαδημαϊκούς από περίπου 20 χώρες, εστιάζοντας στη σύγχρονη αξία της κλασικής σοφίας. Μέσα από την αναζήτηση των ριζών των πολιτισμών και τη διερεύνηση των σύγχρονων προκλήσεων, το συνέδριο αποτίει τόσο φόρο τιμής στην κληρονομιά του κλασικού πολιτισμού όσο και μια εξερεύνηση που βασίζεται στις αλλαγές της τελευταίας εκατονταετίας, αντλώντας σοφία από το παρελθόν και δημιουργώντας κοινή συναίνεση για το μέλλον της ανθρωπότητας. Εκτός από την τελετή έναρξης, την ολομέλεια και την τελετή λήξης, θα πραγματοποιηθούν τέσσερα παράλληλα θεματικά φόρουμ με αντικείμενα συζήτησης όπως: «Αρετή και διαπαιδαγώγηση: σύγχρονες ερμηνείες της κλασικής εκπαίδευσης», «Φιλία και κοινότητα: οι ηθικές κοινότητες από την αρχαιότητα έως σήμερα», «Ειρήνη και τάξη: πολιτισμικά σχέδια στις παγκόσμιες αλλαγές» και «Τεχνολογία και πολιτισμός: το ανθρωπιστικό πνεύμα στην εποχή της ψηφιακής νοημοσύνης». Μέσω του διαλόγου, οι αλαδημαϊκοί απο όλες τις χώρες θα αναδείξουν τη διαχρονική αξία των κλασικών κειμένων, θα συγκεντρώσουν τη σοφία για την επίλυση των προβλημάτων του σύγχρονου κόσμου και θα προωθήσουν την εδραίωση της Παγκόσμιας Πρωτοβουλίας για τον Πολιτισμό.

Οι αρχαίοι πολιτισμοί μοιάζουν με πανύψηλα δέντρα: μόνο όταν οι ρίζες τους είναι βαθιές και τα φυλλώματά τους πλούσια, μπορούν να αντέξουν στις δοκιμασίες του καιρού. Είμαστε βέβαιοι ότι η συνάντηση αυτή στην Αθήνα θα προωθήσει την ουσιαστική αλληλεπίδραση και αμοιβαία ενδυνάμωση της κλασικής σοφίας Ανατολής και Δύσης, θα προωθήσει την εμβάθυνση και την εξέλιξη των πολιτισμικών ανταλλαγών μεταξύ Κίνας και Ελλάδας αποφέροντας νέους καρπούς συνεργασίας.

Στο μέλλον, οι δύο χώρες θα συνεχίσουν να έχουν ως συνδετικό κρίκο τον πολιτισμό και ως βάση τη συνεργασία, καλλιεργώντας περαιτέρω τις ανθρωπιστικές ανταλλαγές, εμβαθύνοντας παράλληλα την διαπολιτισμική επικοινωνία. Στο πλαίσιο της κοινής οικοδόμησης της Πρωτοβουλίας «Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος», θα διευρύνουν τη συνεργασία στους τομείς της εκπαίδευσης, της επιστήμης και της τεχνολογίας, του πολιτισμού και του τουρισμού. Ακόμα, υπό την καθοδήγηση της Παγκόσμιας Πρωτοβουλίας για τον Πολιτισμό, θα ενώσουν τις δυνάμεις τους για την αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων εισάγοντας ισχυρή δυναμική στην οικοδόμηση μιας κοινότητας κοινού μέλλοντος για την ανθρωπότητα.

Σε αυτό το νέο ιστορικό ορόσημο, η Κίνα και η Ελλάδα, με αφορμή το Παγκόσμιο Συνέδριο Κλασικών Σπουδών ως σημείο καμπής, όχι μόνο αποτίουν φόρο τιμής στη σοφία των προγόνων, αλλά και στέκονται σταθερά στο παρόν, με το βλέμμα στραμμένο στο μέλλον. Μέσα από τον συνεχή διάλογο και την αμοιβαία μάθηση, θα συνεχίσουν να γράφουν νέα κεφάλαια στον πολιτισμό, φωτίζοντας τον δρόμο της σύγχρονης συνεργασίας με τη σοφία των κλασικών πολιτισμών. Οι δυνάμεις της Κίνας και τς Ελλάδας θα συνεχίσουν να συμβάλλουν στην άνθηση του παγκόσμιου πολιτιστικού κήπου και στην κοινή ανάπτυξη της ανθρωπότητας.

(Συντάκτης του άρθρου είναι ο Πρέσβης της Κίνας στην Ελλάδα)